Muzeum Regionalne Ziemi Limanowskiej

Zabytkowa kasa fiskalna na wystawie "Apteka mgr Klementyny Bączkowskiej"

      

  

Muzeum Regionalne Ziemi Limanowskiej właśnie przystąpiło do realizacji mikroprojektu dofinansowanego z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego i z budżetu państwa za pośrednictwem Związku Euroregion „Tatry” w ramach Programu Współpracy Transgranicznej Interreg V-A Polska-Słowacja 2014-2020. Założeniami mikroprojektu pod nazwą „Świat dawnej apteki na polsko-słowackim pograniczu” jest odtworzenie wnętrza limanowskiej apteki z początku XX wieku oraz próba zaprezentowania tradycji aptekarskich obecnych na polsko-słowackim pograniczu jeszcze na początku XX wieku. Jednym z pierwszych działań podjętych w ramach mikroprojektu było odnalezienie i zakupienie kasy fiskalnej z tego właśnie okresu.

Pierwsza kasa fiskalna została wymyślona i skonstruowana w drugiej połowie XIX wieku przez amerykańskiego wynalazcę i przedsiębiorcę Jamesa Jacoba Ritty’ego. Po kilku zawirowaniach tajemnica produkcji kas fiskalnych trafiła do John H. Pattersona, który stworzył działającą do dziś firmę National Cash Register. Zasadniczą funkcją kas fiskalnych na początku ich istnienia było usprawnienie obliczania dziennego utargu, ale również skuteczniejsze kontrolowanie uczciwości kasjerów. Jednak należy pamiętać, że urządzenie to od momentu swojego powstania było nie tylko użyteczne, ale jednocześnie stanowiło niezwykły przykład rzemiosła artystycznego. W wielu przedsiębiorstwach kasa fiskalna stanowiła niejako wizytówkę zakładu, więc każdy z posiadaczy takiego urządzenia dążył do tego by wyróżniało się i dodawało znaczenia zakładowi.

Niedawno nabytą przez Muzeum Regionalne Ziemi Limanowskiej kasę fiskalną z roku 1910 marki NATIONAL, wyprodukowaną w Berlinie można już obejrzeć na stałej ekspozycji „Apteki mgr Klementyny Bączkowskiej”. Jest to element przeszłości, który w charakterystyczny sposób symbolizuje realia początku XX wieku również na terenach pogranicza, dzięki czemu świetnie wkomponuje się w rekonstrukcje wnętrza apteki, która znajdowała się przy ul. Krakowskiej w Limanowej.

Nowy eksponat został umieszczony na ladzie aptecznej, gdzie przyciąga wzrok bogatą dekoracją. Powierzchnie obudowy wykonane z mosiądzu są bogato zdobione, a poszczególne ornamenty zachwycają misternością wykonania. Ornamenty roślinne i geometryczne tworzą harmonijne wzory wypełniające wszystkie wolne powierzchnie sprawiając, że to urządzenie o znacznych rozmiarach wydaje się być lekkie i delikatne.

Warto zaznaczyć, że kasa ta wiele lat był schowana w jakimś zakamarku strychu lub piwnicy, zapomniana przez właściciela, nie do końca zdającego sobie sprawę z tego jaki ma skarb. Dlatego tym bardzie zaskakujący jest fakt, że pomimo upływu lat, jest w bardzo dobrym stanie i ma ciągle sprawny mechanizm, a w podajniku z boku urządzenia jeszcze teraz znajduje się rolka papieru do wydawania kwitów.

Interesującym zbiegiem okoliczności kasa została nabyta w przededniu 130. rocznicy urodzin Klementyny Bączkowskiej, która urodziła się 22 maja 1887 roku. Jeżeli ktoś ma poczucie humoru może uznać nabycie nowego eksponatu do zbiorów muzealnych jako prezent urodzinowy dla Klementyny.