Muzeum Regionalne Ziemi Limanowskiej

Jarmark św. Marii Magdaleny

01 kwiecień 2021
PRATUM SPIRITUALE Projekt naukowy Muzeum Regionalnego Ziemi Limanowskiej

Na przełomie VI i VII w. bizantyńśki mnich i asceta Jan Moschos, podróżując po klasztorach i sanktuariach wschodniego imperium opublikował interesujące dzieło: Λειμωνάριον (łac. Pratum spirituale; pol. Łąka duchowa), w którym tytułowa łąka usiana jest „kwiatami” – czyli żywotami świętych mężów i zakonników, działajacych na terenie Cesarstwa bizantyńskiego. Muzealnicy transponując ideę swoistego silva rerum duchowego na grunt lokalny rozpoczęli realizację interdyscyplinarnego projektu naukowego pod nazwą „Pratum spirituale”, połączonego z wdrażanym obecnie mikroprojektem „In partibus artem – szlacheckie wymiary sztuki na polsko-słowackim pograniczu”.

Badania zakładają inwentaryzację i analizę, z jednej strony archiwów najstarszych parafii na Ziemi Limanowskiej, z drugiej natomiast strony wyposażenia kościołów powstałych do końca XVIIIw. Cześć historyczna  projektu dotyczyć będzie podłoża społeczno-gospodarczego funkcjonowania parafii w średniowieczu i okresie staropolskim, przez pryzmat materialnych podstaw fundacji, uposażenia, kolatorów, spraw majątkowych i administracyjnych. Badania z zakresu historii sztuki pozwolą z kolei na rozpoznanie kwestii mecenatu artystycznego oraz stworzenia syntezy obiektów sakralnych, również pod kątem transferu wzorców i motywów przedstawianych na posczególnych realizacjach. Efektem podjętych prac będzie wprowadzenie do dyskursu treści wynikających z przyjętej metodologii badań, posiadających formę rozbudowanych not katalogowych.

W pierwszej kolejności prace zostały przeprowadzone w parafii św. Antoniego Opata w Męcinie – w ich wyniku muzealnicy wykonali cyfrowe kopie kilkset dokumentów datowanych na pocz. XVI do końca XVIII w. (podlegajacych obecnie inwentaryzacji i opracowywaniu) m.in. fragmentów kronik parafialnych, ksiąg metrykalnych, korespondencji sądowej i administracyjnej i inwentarzy wyposażenia. Wstępne rozeznanie teamtu pozwoliło sformułować robocze hipotezy i dotyczące stanu parafii w XVI i XVII w., a także fundacji dzieł sztuki stanowiących wyposażenie koscioła pw. Św. Antoniego Opata. Pewną formą popularyzacji podejmowanych działań jest rejestracja pracy badawczej w formie podcastów, przedstawiajacych warsztat badawczy a także stopień skomplikowania zadania, wynikający z niedostatku bazy źródłowej: https://www.youtube.com/watch?v=W77jt2fgdDI        

W najbliższym czasie muzealnicy planują prace m.in. w Szyku, Jodłowniku, Kasinie Wielkiej i Skrzydlnej.